गणपती, जो हिंदू धर्मात एक अत्यंत महत्वाचा देवता आहे, त्याला अनेक नावांनी ओळखले जाते. काही प्रसिद्ध नावं अशी आहेत:
001. गणेश - गणपतीच्या मुख्य नावांपैकी एक.
002. विघ्नेश्वर - विघ्न किंवा अडथळे दूर करणारा.
003. गजानन - हत्तीच्या चेहऱ्याचा देवता.
004. लंबोदर - मोठ्या पोटाचा.
005. वक्रतुण्ड - वक्र (वाकडा) तोंड असलेला.
006. पुण्डरीकाक्ष - कमळाच्या डोळ्यांचा.
007. सिद्धिविनायक - सिद्धीचे दान करणारा.
008. द्वारकाधीश - द्वारका म्हणजे दरवाजा आणि अधीश म्हणजे स्वामी, म्हणजे दरवाजाच्या स्वामी.
009. मंगलमूर्ति - मंगल किंवा शुभता प्रदान करणारा.
010. बाप्पा - या नावाने सामान्यत: प्रेमाने संबोधले जाते.
011. आनंदसागर - आनंदाचा समुद्र.
012. जगन्नाथ - जगाचा स्वामी.
013. श्रीधर - श्रींचा धारण करणारा.
014. विघ्नराज - विघ्नांचा राजा.
015. विध्नसामाधान - विघ्नांचे समाधान करणारा.
016. सिद्धिप्रदाय - सिद्धी देणारा.
017. उमापुत्र - माता उमा (पार्वती) चा पुत्र.
018. गणपतिदेव - गणपतीचा देवता.
019. कृष्णपद - कृष्णाच्या पायांची पूजा करणारा.
020. भक्तविघ्नेश्वर - भक्तांचा विघ्न नाशक.
021. धूम्रवर्ण - धूसर रंगाचा.
022. अंबिकापुत्र - देवी अंबिकेचा पुत्र.
023. नागभूषण - नागांच्या आभूषणांनी सजलेला.
024. धूमकेतू - धूमकेतूसमान तेजस्वी.
025. पल्लवसंग - पल्लवांसह.
026. मोदकप्रियन - मोदक आवडणारा.
027. चंद्रकांत - चंद्राच्या स्नेही.
028. विष्णुपुत्र - विष्णूचा पुत्र.
029. शर्वरीपुत्र - शर्वरी (रात्री)चा पुत्र.
030. कुबेरनाथ - कुबेराचा नाथ.
031. विध्नेश्वर - विघ्नांचा नाश करणारा.
032. सर्वमंगल - सर्व मंगलांचे दान करणारा.
033. वीरविघ्नेश्वर - शूर आणि विघ्ननाशक.
034. धारणेश्वर - धर्माचे रक्षण करणारा.
035. बुद्धिनाथ - बुद्धीचा नाथ.
036. श्रीगणेश - श्रींच्या गणपती.
037. सर्वसिद्धि - सर्व सिद्धींचा दाता.
038. अक्षयमाल्य - अक्षय (अमिट) मण्यांचा हार घालणारा.
039. शिवपुत्र - शिवाचा पुत्र.
040. सर्वशक्तिमान - सर्व शक्तींचा धारक.
041. पार्वतीसुत - माता पार्वतीचा पुत्र.
042. नंदन - आनंदाचा दाता.
043. सिद्धिविनायक - सिद्धीचे दान करणारा.
044. अष्टविनायक - आठ विघ्ननाशक गणपतींमध्ये एक.
045. मंगलकारी - मंगल करणारा.
046. विघ्ननाशक - विघ्नांचा नाश करणारा.
047. धर्मपत्नी - धर्माची पत्नी, म्हणजेच धर्माचा रक्षण करणारा.
048. स्वामिनी - स्वामींचा वंशज.
049. समृद्धि - समृद्धीचा दाता.
050. मोदकप्रिय - मोदक आवडणारा.
051. अखिलेश्वर - सर्वांचे ईश्वर.
052. चिंतामणि - चिंता नष्ट करणारा रत्ने.
053. विघ्नविनाशक - विघ्नांचा नाश करणारा.
054. गणनाथ - गणांचा नाथ.
055. सुवर्णपाद - सुवर्णपाय.
056. लंबोदर - लांब पोटाचा.
057. विरूपाक्ष - विकृत डोळ्यांचा (अर्थात हत्तीच्या डोळ्यांसह).
058. अक्षयपात्र - अक्षय किंवा अमर पात्र.
059. विघ्नारक - विघ्नांचा नाशक.
060. ज्ञानेश्वर - ज्ञानाचा ईश्वर.
061. श्रीगणपती - श्रींचा गणपती.
062. मोदकहस्त - मोदक ठेवणारा.
063. वीरविघ्नेश्वर - शूर आणि विघ्न नष्ट करणारा.
064. नवसंतान - नवजात संततीचा दाता.
065. शक्तिधर - शक्तीचा धारक.
066. विघ्नविनाशक - विघ्नांचा नाश करणारा.
067. भक्तस्मित - भक्तांसाठी स्मित करणारा.
068. समृद्धिप्रदाता - समृद्धीचा दाता.
069. शंभुपुत्र - शिवाचा पुत्र.
070. गणेश्वर - गणांचा ईश्वर.
071. सर्वशक्तिमान - सर्व शक्तींचा धारक.
072. सर्वज्ञ - सर्वज्ञानी.
073. सिद्धारूढ - सिद्धांच्या वंशज.
074. श्रीमंत - श्रीमंत, समृद्ध.
075. दयानिधि - दया आणि करुणेचा सागर.
076. उमापुत्र - माता उमा (पार्वती) चा पुत्र.
077. विद्यानिधि - ज्ञानाचा भंडार.
078. अनेकदंत - अनेक दात्यांचा.
079. विघ्नविनाशक - विघ्नांचा नाश करणारा.
080. यज्ञेश्वर - यज्ञांचा ईश्वर.
081. भक्तविघ्नेश्वर - भक्तांचा विघ्न नष्ट करणारा.
082. संतानगणेश - संततीच्या समस्यांचे समाधान करणारा.
083. सर्वविघ्ननाशक - सर्व विघ्नांचा नाश करणारा.
084. शांतिधर - शांततेचा धारण करणारा.
085. नवदुर्गेश्वर - नव दुर्गा यांचा समर्पण करणारा.
086. साक्षात् गणेश - प्रत्यक्ष गणेश.
087. आयुष्मान - दीर्घायुष्य देणारा.
088. अक्षयवर्ण - अक्षय रंगाचा.
089. शंकरपुत्र - शंकर (शिव) चा पुत्र.
090. विश्वरूप - विश्वाचे रूप.
091. सिद्धिविनायक - सिद्धींचा दाता.
092. विध्ननाशक - विघ्नांचा नाश करणारा.
093. अनंतपद्म - अनंत कमळ.
094. गणेश्वर - गणांचा ईश्वर.
095. दर्शनविधायक - दर्शन देणारा.
096. स्वर्णपाद - सुवर्ण पाय.
097. मंगलमूर्ति - मंगल करणारा.
098. विनायक - मार्गदर्शक.
099. सुकृतिपालक - सुकृतांचे पालन करणारा.
100. पार्वतीपुत्र - पार्वतीचा पुत्र.
101. नागेश्वर - नागांचे ईश्वर.
102. ज्ञानपाळक - ज्ञानाचे रक्षण करणारा.
103. सर्वसिद्धि - सर्व सिद्धींचा दाता.
104. सर्वश्रेष्ठ - सर्वोत्तम.
105. धर्मप्रीत - धर्माची प्रेमळता.
106. विज्ञानेश्वर - विज्ञानाचे ईश्वर.
107. धर्मपत्नी - धर्माची पत्नी (धर्माचे पालन करणारा).
108. भक्तप्रिय - भक्तांचा प्रिय.
109. असुरनाथ - असुरांचा नाथ.
110. भूतनाथ - भूतांचा नाथ.
111. शिवसुत - शिवाचा पुत्र.
112. सुकृतिवर्धन - सुकृतांचा वर्धन करणारा.
113. विसर्पमुख - विषर्प किंवा भयानक मुख असलेला.
114.राक्षसाधिप - राक्षसांचा अधिपती.
115.आनंदकंद - आनंदाचा स्रोत.
116. श्रवणप्रिय - श्रवणप्रिय, म्हणजे ऐकणाऱ्यांचा प्रिय.
117. सर्वरोगनाशक - सर्व रोगांचा नाश करणारा.
118.धर्मधात्री - धर्माचे रक्षण करणारा.
119.विजयेश्वर - विजयाचा ईश्वर.
120. उमापुत्र - माता उमा (पार्वती)चा पुत्र.
121. भक्तवत्सल - भक्तांचा प्रेमळ.
122. सर्वस्व - सर्वाचे स्वामी.
123. कृष्णपाद - कृष्णाचे पाय.
124. नवविधी - नवविधींचा अभ्यास करणारा.
125. पांडित्य - पांडित्याचे दाता.
126. शिवनाथ - शिवांचा नाथ.
127. सर्ववेदसाक्षी - सर्व वेदांचे साक्षीदार.
128. धर्माधिप - धर्माचा अधिपती.
129. उत्थानकर्ता - उत्थान करणारा.
130. मंगलप्रदाता - मंगलाचा दाता.
131. सुकृतिवर्धन - सुकृत्यांचे वर्धन करणारा.
132. नवशक्ति - नव शक्तीचा स्रोत.
133. विपुलदंत - विशाल दात्यांचा.
134. कुबेरपुत्र - कुबेराचा पुत्र.
135. सिद्धिप्रदाता - सिद्धींचा दाता.
136. आनंदसार - आनंदाचा सार.
137. सर्वसुखदाता - सर्व सुखांचा दाता.
138. निराकार - निराकार स्वरूपाचा.
139. विघ्नविनाशक - विघ्नांचा नाश करणारा.
140. सर्वरोगनाशक - सर्व रोगांचा नाश करणारा.
141.श्रीसिद्धिविनायक - श्रींचा सिद्धीचा दाता.
142. सर्वज्ञ - सर्वज्ञानी, सर्व ज्ञानी.
143. वर्धमान - वर्धन करणारा.
144. अखंडपारंपरिक - अखंड परंपरेचा पालन करणारा.
145. अधिक - अधिक आणि महत्त्वपूर्ण.
146. भूतनाथ - भूतांचा नाथ.
147. सर्वकर्मप्रवृत्त - सर्व कर्मे करण्यास प्रवृत्त करणारा.
148. सिद्धिविद्याधर - सिद्धी आणि विद्या धारक.
149. अश्वमेघधारी - अश्वमेघ यज्ञाचे पालन करणारा.
150. सुरासुरनंदन - देवता आणि दैत्यांचा आनंद.
151.अष्टविनायक - आठ विघ्न नाशक गणपती.
152. मोदकहस्त - मोदक हातात असलेला.
153. विघ्नेश्वर - विघ्नांचा ईश्वर.
154. ध्यानेश्वर - ध्यानाचा ईश्वर.
155. सर्वधर्मपालक - सर्व धर्मांचे पालन करणारा.
156. विनायक - मार्गदर्शक.
157. सिद्धप्रदाता - सिद्धींचा दाता.
158. शिवकुमार - शिवाचा कुमार (पुत्र).
159. विघ्ननाशक - विघ्नांचा नाश करणारा.
160. प्रणताश्रय - प्रार्थनांसाठी आश्रय.
161. रघुनंदन - रघु वंशातील.
162. सिद्धिधात्री - सिद्धींची दात्री.
163. विश्वरूप - विश्वाचे रूप.
164. सौम्य - सौम्य आणि शांती प्रदान करणारा.
165. चिंतामणी - चिंतेला दूर करणारा रत्ने.
166. कांतार - प्रेमळ.
167. पांडित्य - पांडित्याचा अधीक्षक.
168. सर्वेश्वर - सर्वांचा ईश्वर.
169. पशुपाल - पशुंचे रक्षक.
170. शंकरपुत्र - शिवाचा पुत्र.
171. सर्वप्रथम - सर्वांतील पहिला.
172. कनकधार - कनक (सोनं) धारक.
173. गणपती - गणांचा प्रमुख.
174. विजयविधायक - विजय प्राप्त करणारा.
175. श्रीरुप - श्रींच्या रूपात असलेला.
176. धर्मसंस्थापक - धर्माची स्थापना करणारा.
177. सर्वकर्मसिद्धि - सर्व कर्मांमध्ये सिद्धी प्रदान करणारा.
178. नवपद्मधारक - नवपद्म (कमळ) धारक.
179. सर्वसंपत्ति - सर्व संपत्तीचा स्रोत.
180. सर्वधर्मप्रिय - सर्व धर्मांचा प्रिय.
181.विज्ञानेश्वर - विज्ञानाचा ईश्वर.
182. सर्वधर्मपालक - सर्व धर्मांचे रक्षण करणारा.
183. आनंदसागर - आनंदाचा समुद्र.
184. सर्वरोगनाशक - सर्व रोगांचा नाश करणारा.
185. रुद्रपुत्र - रुद्र (शिव)चा पुत्र.
186. सत्यसंधान - सत्याचा शोध घेणारा.
187. सर्वजनप्रिय - सर्वजनांचा प्रिय.
188. शिवपुत्र - शिवाचा पुत्र.
189. मंगलप्रदायक - मंगल प्रदान करणारा.
190. पांडित्यधर - पांडित्याचा धारक.
191.सर्वसंतुष्ट - सर्वांना संतुष्ट करणारा.
192. श्रीमुख - श्रींच्या मुखासमोर.
193. सर्वशक्तिमान - सर्व शक्तींचा धारण करणारा.
194. विघ्नसह - विघ्नांवर मात करणारा.
195. सिद्धविघ्नेश्वर - सिद्धांची विघ्नशेव.
196. भक्तवृंदवर्धन - भक्तांचे पालन करणारा.
197. साक्षात् गणेश - प्रत्यक्ष गणेश.
198. नवदुर्गेश्वर - नव दुर्गा यांचा समर्पण करणारा.
199. सर्वज्ञात - सर्वांचा ज्ञाता.
200. शिवसुत - शिवाचा पुत्र.
201. सिद्धिप्रदायक - सिद्धी देणारा.
202. मंगलाचरण - मंगलाचे चरण.
203. भक्तरक्षक - भक्तांचे रक्षण करणारा.
204. गणेशायन - गणपतीचा निवास.
205. सर्वसिद्धि - सर्व सिद्धींचा दाता.
206. गणाधिप - गणांचा अधिपती.
207. संतानप्रदाता - संतती देणारा.
208. सर्वयज्ञप्रणेत - सर्व यज्ञांचा प्रणेता.
209. प्रणवपाद - प्रणव (ॐ) च्या पायांचा.
210. संतोषधात्री - संतोषाचा दाता.
211. अक्षयपात्र - अमर किंवा अक्षय पात्र.
212. श्रीधर - श्रींचा धारक.
213. आनंदवर्धन - आनंद वाढवणारा.
214. सर्वसंतोष - सर्वांच्या संतोषाचा स्रोत.
215. सर्वजिवप्राण - सर्व जीवांचा प्राण.
216. सर्वकर्मसिद्धि - सर्व कर्मांमध्ये सिद्धी प्राप्त करणारा.
217. सर्वश्रीधर - सर्व श्रींचा धारण करणारा.
218. शिवशंकर - शिव आणि शंकराचे संयोजन.
219. उमापुत्र - माता उमा (पार्वती)चा पुत्र.
220. सर्वसमर्थ - सर्व सामर्थ्याचा धारण करणारा.
221. धर्मपुत्र - धर्माचा पुत्र.
222. सर्वधनधारक - सर्व संपत्तीचा धारक.
223. सर्वसंग्रह - सर्व गोष्टींचा संग्रह.
224. शिवकुमार - शिवाचा कुमार (पुत्र).
225. सर्वकर्मसुयज्ञ - सर्व कर्मांसाठी योग्य.
226. सिद्धिप्रदान - सिद्धींचा दाता.
227. सर्वविघ्ननाशक - सर्व विघ्नांचा नाश करणारा.
228. ध्यानेश्वर - ध्यानाचा ईश्वर.
229. सर्वमंगलकारी - सर्व मंगल करणारा.
230. धर्मसिद्ध - धर्माची सिद्धी प्राप्त करणारा.
हे नावं गणपतीच्या विविध गुणधर्म, शक्ती, आणि भक्तिसंबंधित विश्वासांचे प्रतिनिधित्व करतात. गणपतीच्या पूजेत आणि भक्तीत या नावांचा वापर गणपतीच्या विविध रूपांशी संबंधित श्रद्धा आणि आस्थेचा आदर दर्शवतो.
Top of Form
Bottom of Form
Comments
Post a Comment